Häzirki wagtda dünýä ykdysadyýetinde bolup geçýän düýpli özgertmeler her bir döwletiň öňünde durnukly ösüşi üpjün etmegiň täze ýollaryny tapmak wezipesini goýýar. Bu ugurda ykdysadyýetiň innowasion ösüşini kämilleşdirmek diňe bir döwrüň talaby bolman, eýsem, halkara bäsdeşlik ukybyny ýokarlandyrmagyň esasy şertine öwrüldi. Innowasion ösüş — bu ylmyň, täze tehnologiýalaryň we döredijilikli pikirlenmegiň önümçilik bilen bitewi sazlaşygyny döretmekdir.
Ykdysadyýetiň bu ugra gönükdirilmegi, ilki bilen, adam kapitalynyň ähmiýetini öňe çykarýar. Bilim we ylym ulgamynyň häzirki zaman tehnologiýalary bilen utgaşdyrylmagy ýokary hünärli hünärmenleriň kemala gelmegine şert döredýär. Innowasiýalar diňe bir täze önümleriň döredilmegi däl-de, eýsem, bar bolan önümçilik kuwwatlyklarynyň sanlylaşdyrylmagy, serişde tygşytlaýjy tehnologiýalaryň ornaşdyrylmagy we dolandyryş ulgamynyň optimallaşdyrylmagydyr. Esasanam, “akylly” tehnologiýalaryň we emeli intellektiň dürli pudaklara ornaşdyrylmagy işewürlik amallarynyň çaltlanmagyna we maddy däl gymmatlyklaryň artmagyna getirýär.
Şeýle hem ykdysadyýetiň innowasion ösüşini kämilleşdirmekde döwlet tarapyndan goldanylýan ylmy-barlag işleriniň orny örän uludyr. Tehnologiýa parklarynyň döredilmegi we ylmy barlaglaryň netijeleriniň önümçilige göni ornaşdyrylmagy ýurduň eksport kuwwatynyň artmagyna ýardam edýär. Şunuň bilen birlikde, halkara tejribesini öwrenmek we dünýäniň ösen ykdysadyýetleri bilen tehnologik hyzmatdaşlygy berkitmek bu amallaryň çaltlanmagyna täsir edýär.
Netijede, innowasion ýol bilen ösýän ykdysadyýet durnuklylygyň we rowaçlygyň kepilidir. Sanly ykdysadyýetiň mümkinçiliklerini giňden ulanmak, ýaşlaryň täzeçil pikirlerini goldamak we ekologik taýdan arassa innowasiýalara maýa goýumlaryny çekmek geljekki ösüşleriň binýadyny berkidýär. Bu bolsa ýurdumyzyň dünýäniň ykdysady giňişligindäki ornunyň has-da pugtalanmagyna we halkyň ýaşaýyş-durmuş derejesiniň yzygiderli ýokarlanmagyna uly ýol açýar.
Merdan KAKAGELDIÝEW,
Türkmenistanyň Prezidentiniň ýanyndaky Döwlet gullugy akademiýasynyň magistranty.
