Yssylyga çydamsyzlyk, hemişe gijilewük, gowşaklyk ýa-da nahardan soň tiz açlyk duýgusy bedendäki käbir üýtgeşmeleriň alamaty bolup biler. Ýöne internetde giň ýaýran «bir alamat — bir ýetmezçilik — bir goşundy» diýen çemeleşme köplenç nädogry we hatda howply bolup biler. Birmeňzeş alamat dürli kesellerde ýüze çykyp biler. Şonuň üçin bedeniň duýduryşlaryna üns bermek möhüm, ýöne olary internetdäki taýýar diagnoz bilen çalşyrmak dogry däl.
1. Yssylyga çydamsyzlyk diňe elektrolit meselesi däl!
Yssy howada tiz ýadamak suwsuzlanmak ýa-da suw-duz deňagramlylygynyň bozulmagy bilen baglanyşykly bolup biler. Emma başga sebäpler hem bar: galkan şekilli mäziň aşa işlemegi, süýji keseli, ýürek-damar keselleri, artykmaç agram, menopauza, göwrelilik we käbir dermanlar yssylyga duýgurlygy artdyryp biler. Böwreküsti mäzleriň ýetmezçiligi hem çynlakaý kesel bolup, ony diňe alamatlara görä däl, eýsem gan analizleri we ýörite gormonal barlaglar arkaly anyklaýarlar. Şonuň üçin sebäbi belli bolmadyk dürli «arassalaýjy» serişdeleri kabul etmekden öň lukmana ýüzlenmek has dogrudyr.
2. Örgünsiz gijilewük dürli sebäplere bagly bolup biler!
Deride örgün bolmasa-da, gijilewügiň sebäbi gury deri, allergiýa, dermanlar, demir ýetmezçiligi, süýji keseli ýa-da galkan şekilli mäziň işindäki üýtgeşmeler bolup biler. Käbir ýagdaýlarda ol bagyr ýa-da böwrek keselleri bilen hem baglanyşykly bolýar. Bagyr kesellerinde gijilewük bilen birlikde güýçli ýadawlyk, işdäniň peselmegi, ýürek bulanma ýa-da deriniň we göz aklarynyň saralmagy ýaly alamatlar ýüze çykyp biler.
3. Bedeniň ysynyň güýçlenmegi diňe sink ýetmezçiligini aňlatmaýar!
Der adatda güýçli ysly bolmaýar. Ýakymsyz ys deridäki bakteriýalar, köp derlemek, yssy howa, fiziki işjeňlik, gormonal üýtgeşmeler, käbir iýmitler we dermanlar sebäpli güýçlenip biler. Bedeniň ysynyň duýdansyz üýtgemegi käbir ýagdaýlarda süýji keseli, böwrek ýa-da bagyr meseleleri bilen hem bagly bolup biler.
4. Aç wagty ýürek bulanmagyň köp sebäbi bolup biler!
Aç wagty ýürek bulanma iýmit siňdiriş ulgamyndaky meseleler, aşgazan kislotasynyň ýokarlanmagy, dermanlaryň täsiri, göwrelilik ýa-da gandaky glýukoza derejesiniň peselmegi bilen bagly bolup biler. Gipoglikemiýa esasan insulini ýa-da gandaky şekeri peseldýän käbir dermanlary ulanýan süýji keselli adamlarda duş gelýär. Şeýle ýagdaýda titreme, derlemek, baş aýlanmak we aňyň bulaşmagy hem bolup biler.
5. Hemişelik gowşaklyk diňe demir ýetmezçiligi bilen düşündirilmeýär!
Demir ýetmezçiligi we ganazlyk ýadawlyk, baş aýlanma, reňkiň agarmagy, dem gysma we ýürek urşunyň çaltlaşmagyna sebäp bolup biler. Ýöne bu ýagdaý analizler arkaly tassyklanmalydyr. Gowşaklygyň beýleki sebäplerine ukynyň ýetmezçiligi, dowamly stres, süýji keseli, ýokanç keseller, galkan şekilli mäz bozulmalary, ýürek, böwrek we bagyr keselleri hem degişli bolup biler.
6. Içiň gatamagy bilen iç geçmegiň gezekleşmegi nämäni aňladýar?
Bu ýagdaý nerwli içege sindromynda duş gelip biler. Şeýle-de bolsa, iýmit çydamsyzlygy, ýokanç keseller, dermanlaryň täsiri ýa-da beýleki içege meseleleri hem şuňa meňzeş alamat döredip biler. Süýümli iýmitler käbir adamlarda iç gatamagyny ýeňilleşdirip biler, ýöne ony birden köpeltmek käbir ýagdaýlarda garnyň çişmegine we agyrynyň güýçlenmegine getirip biler.
7. Nahardan soň tiz açlyk duýgusy nämäni görkezýär?
Naharda belok, süýüm we uzak wagtlap doýgunlyk berýän ýaglar az bolsa, açlyk duýgusy tiz gaýdyp biler. Süýjüler we çalt siňýän uglewodlar bolsa gandaky glýukoza derejesiniň çalt üýtgemegine sebäp bolup biler. Ýöne hemişelik açlyk suwsamak, ýygy-ýygydan peşew etmek, gowşaklyk ýa-da agram ýitirmek bilen bile bolsa, süýji keselini barlamak zerur.
Haçan lukmana ýüzlenmeli?
Aşakdaky ýagdaýlarda lukmançylyk kömegini gijikdirmeli däl:
– huşdan gitmek ýa-da aňyň bulaşmagy;
– güýçli we dowamly garyn agyrylary;
– ganly täret ýa-da gusmak;
– sebäpsiz agram ýitirmek;
– deri ýa-da göz aklarynyň saralmagy;
– uzak wagtlap dowam edýän gusma;
– güýçli suwsuzlanma;
– içege işiniň duýdansyz üýtgemegi.
Bedeniň signallary möhüm maglumat berýär, ýöne olar taýýar diagnoz däl. «Haýsy witamin ýetmeýär?» diýen çaklama bilen däl-de, alamatlaryň sebäbini anyklamak we zerur barlaglardan geçmek bilen hereket etmek has dogrudyr. Goşundylar hem dermanlar ýaly ýaramaz täsir edip biler we beýleki serişdeler bilen täsirleşip biler. Şonuň üçin anyk sebäbe laýyk bejergi saýlamak saglygy goramagyň iň möhüm bölegidir.
«THE ASHGABAT TIMES».