Terbiýeçilik işi oýlanyşykly, paýhasly çemeleşmäni talap edýär. Şunda her bir çaga onuň häsiýetine görä çemeleşmek zerur bolup durýar. Gahryman Arkadagymyzyň tagallasy bilen çap edilen «Paýhas çeşmesi» atly kitapda şeýle nakyl beýan edilýär: «Çagany — ýaşdan, edebi — başdan». Şonuň üçin hem çaganyň terbiýesine has irki ýaşlardan başlamak möhümdir. Terbiýe bermegiň hem dürli ýollary bolup, ene-ata şolaryň görnüşlerinden giňden peýdalanýar.
Halkymyz bäş müň ýyllyk taryhy ýolunyň önümi bolan nakyllara örän baýdyr. Biz toý-tomaşada, märekede, işde we dynç alyşda, maşgalada, mahlasy, ähli ýerde hem nakyllara we atalar sözlerine salgylanýarys. Terbiýe meselesinde, kämil şahslary kemala getirmekde, ýagşyny-ýamany saýgarmakda, azaşany dogry ýola salmakda, durmuşda taplanmakda nakyllaryň aýratyn orny bardyr. Il-ulsumyz öwüt-nesihat, tälim mekdebi hasaplanylýan nakyllara hemişe uýup ýaşapdyr. Il içinde ýöne ýerden «Akylyň bolsa akyla eýer, akylyň bolmasa nakyla» eýer diýilmeýär.
Çagalaryň söz baýlygyny ösdürmekde hem nakyllaryň ähmiýeti diýseň uludyr. Olara salgylanmak pikiriň düşnükli, sözüň täsirli bolmagyna getirýär. Hut şu esasdan biz okuwçylara her bir geçýän sapagymyz bilen baglanyşykly bolan nakyllary yzygiderli öwredýäris we olary ýygy-ýygydan gaýtaladýarys. Bu işde bize Gahryman Arkadagymyzyň tagallasy bilen çap edilen «Paýhas çeşmesi» kitaby gymmatly hazyna bolup hyzmat edýär. Ýakyn gollanmamyza öwrülen bu kitapdaky nakyllaryň durmuşymyzdaky ähmiýeti diýseň uludyr. Hut şol sebäpden hem bu halk döredijilik çeşmesi diňe bir il içinde ulanylman, eýsem, okuwyň gidişinde hem giňden peýdalanylýar. Çünki mekdep, öz gezeginde, ýaş nesilleri jemgyýete taýýarlaýan ilkinji ojakdyr.
«Paýhas çeşmesi» kitabynda türkmen halk döredijiliginiň dürdäneleri bolan nakyllar toparlara bölünilip ýerleşdirilipdir. Ata-babalarymyzyň pähim-paýhasy siňen nakyllar hem-de atalar sözleri ýaş nesle, ahlak, akyl, gözellik, beden, zähmet, hünäre ugrukdyrmak, özüňi köpçülikde medeniýetli alyp barmakda, ekologiki, ykdysady terbiýe bermekde wajyp orna eýedir. Bu gymmatly gollanma nesillere paýhas hem terbiýe hazynasy hökmünde hyzmat edýär. «Paýhas çeşmesi» kitabynda terbiýäniň ähli ugurlaryna degişli nakyllarda bize durmuş sapaklary öwredilýär. Şol sebäpden hem bu kitaba, sözüň doly manysynda, terbiýe hazynasy hem diýip bolar.
Gültäç YBRAÝYMOWA,
Mary etrabynyň 29-njy orta mekdebiniň okuw işleri boýunça orunbasary.
